THUẾ THÂN ÁP DỤNG ĐỐI VỚI NGƯỜI HOA Ở VIỆT NAM TRONG NHỮNG NĂM CUỐI THẾ KỈ XIX: CÔNG CỤ QUẢN LÍ XÃ HỘI, TÀI CHÍNH VÀ ĐIỀU TIẾT NGUỒN NHÂN LỰC CỦA CHÍNH QUYỀN THUỘC ĐỊA PHÁP

DOI: 10.18173/2354-1067.2023-0041

Tóm tắt

Trong những năm cuối thế kỉ XIX, cùng với quá trình xâm lược và bình định, chính quyền thuộc địa Pháp đã thiết đặt chế độ thuế thân đối với người Hoa ở Việt Nam. Theo quy định, tất cả người Hoa ở Việt Nam phải nộp thuế thân. Chính quyền thuộc địa Pháp đã thiết lập các cơ quan, ban hành quy chế, chế tài, đặt ra các loại giấy tờ tùy thân bắt buộc để kiểm soát tình trạng dân sự và để thu thuế thân đối với người Hoa. Mức thuế thân và các cơ chế kiểm soát người Hoa từng bước được sửa đổi theo xu hướng ngày càng tăng và chặt chẽ hơn nhằm đảm bảo an ninh và tăng nguồn thu cho chính quyền Pháp. Tuy nhiên, chính quyền Pháp cũng đặt ra một số quy định miễn hoặc giảm thuế thân cho người Hoa nhằm thu hút lao động người Hoa vào làm việc trong một số khu vực và lĩnh vực ở Việt Nam. Như vậy, thuế thân vừa là công cụ để chính quyền Pháp thực hiện chức năng quản lí xã hội, vừa là công cụ tài chính và điều tiết nguồn nhân lực nhằm phục vụ cho lợi ích của chính quyền và tư bản Pháp ở Việt Nam.