TỰ SỰ HỌC LỊCH SỬ: KIẾN TẠO SỰ THẬT TRONG TRUYỆN KỂ VÀ LỊCH SỬ

DOI: 10.18173/2354-1067.2025-0032

Tóm tắt

Tự sự học lịch sử (Historical narratology/ Historiographical narratology) là một trong những khuynh hướng tiêu biểu của tự sự học hậu kinh điển được hình thành do sự hợp nhất giữa hai lĩnh vực tự sự học và sử học. Ở đây, nhân tố cốt lõi cho sự chuyển đổi và hợp nhất giữa hai lĩnh vực tưởng chừng đối lập, văn chương hư cấu và khoa học về sự thật, chính là yếu tố trải nghiệm và tính cá nhân hóa. Bài viết sẽ thảo luận về đặc điểm của các nhân tố cốt lõi này trong những bước ngoặt của cả hai lĩnh vực để từ đó hướng tới việc nhận thức và làm rõ nền tảng của sự hình thành phương pháp tiếp cận tự sự học lịch sử trong nghiên cứu văn học hiện nay. Cụ thể, nghiên cứu tập trung vào những nội dung cơ bản sau: 1) Trải nghiệm, cá nhân và sự thật; 2) Bước ngoặt của sử học: Lịch sử như một văn bản tự sự; 3) Bước ngoặt của tự sự học (bước ngoặt ngôn ngữ): sự chuyển đổi sang diễn ngôn tự sự và việc chấp nhận các yếu tố ngữ cảnh; và 4) Truyện kể và lịch sử: Hai con đường kiến tạo sự thật.