ẢNH HƯỞNG CỦA RỐI LOẠN CÁC DẠNG ARSEN ĐẾN CÂY HỒ TIÊU (Piper nigrum L.): HỆ QUẢ ĐỐI VỚI SỰ HẤP THU VÀ VẬN CHUYỂN DINH DƯỠNG

Tóm tắt

Ô nhiễm arsenic (As) trong đất làm rối loạn cân bằng dinh dưỡng khoáng của cây bằng cách cản trở hấp thu ở rễ và làm thay đổi vận chuyển các ion dinh dưỡng từ rễ lên quả. Nghiên cứu này đánh giá tác động của arsen vô cơ (arsenite - As(III), arsenate - As(V)), cùng hai dạng arsen hữu cơ (dimethylarsinic - DMA, monomethylarsonic acid - MMA) đến hệ số vận chuyển (TF) của các ion khoáng (Mg, P, K, Ca, Fe, Cu, Mn) từ rễ đến quả cây hồ tiêu (Piper nigrum L.) trong quá trình sinh trưởng. Kết quả cho thấy nồng độ As cao làm giảm đáng kể hệ số vận chuyển của Mn (r = -0,617, p < 0,001), đặc biệt rõ rệt dưới ảnh hưởng của As(III) và As(V). Ngược lại, DMA tăng Mg, P, Ca; K duy trì xấp xỉ đối chứng và cao hơn As(V), trong khi MMA làm tăng vận chuyển Mn. Phân tích hồi quy đa biến xác nhận rằng loại As và nồng độ As ảnh hưởng đáng kể đến vận chuyển của K, Ca, Fe, Cu, Mn (p < 0,05). Các kết quả này góp phần làm rõ cơ chế tương tác giữa các dạng As và nguyên tố dinh dưỡng ở cây hồ tiêu, qua đó cung cấp cơ sở khoa học cho các nghiên cứu tiếp theo nhằm xây dựng biện pháp quản lý chất lượng môi trường để giảm tác động bất lợi của ô nhiễm As đối với cây trồng.