Chức quan Tổng đốc trong quan chế triều Nguyễn: Nhìn từ cuộc cải cách hành chính thời Minh Mệnh

Tóm tắt

Vua Minh Mệnh khi bắt đầu cầm quyền, đã từng bước cải cách cấu trúc chính quyền trung ương trong khoảng 10 năm. Khi thời cơ đã chín muồi, cuộc cải cách hành chính ở địa phương được triển khai trong hai năm 1831-1832, qua đó vua Minh Mệnh đã hoàn thiện tổ chức bộ máy nhà nước triều Nguyễn, đưa triều đại này đi đến giai đoạn thịnh trị nhất trong lịch sử thống trị của mình. Khi cải cách hành chính ở địa phương, chức danh Tổng đốc đã được thiết lập, là chức vụ của người đứng đầu tỉnh/liên tỉnh trực thuộc triều đình trung ương. Bài viết tập trung tìm hiểu một số khía cạnh liên quan đến phạm vi quyền lực, sức ảnh hưởng của chức quan Tổng đốc, qua đó góp phần nhìn nhận rõ nét hơn tính chất của bộ máy nhà nước triều Nguyễn trong giai đoạn đỉnh cao thịnh trị thời vua Minh Mệnh.