18. ĐÁNH GIÁ CƠ CHẾ THU PHÍ CHẤT THẢI RẮN SINH HOẠT TẠI PHƯỜNG XUÂN ĐỈNH, THÀNH PHỐ HÀ NỘI DƯỚI GÓC ĐỘ KINH TẾ MÔI TRƯỜNG VÀ ĐỀ XUẤT HOÀN THIỆN THEO ĐỊNH HƯỚNG KINH TẾ TUẦN HOÀN
Tóm tắt
Trong bối cảnh đô thị hóa nhanh chóng, quản lý chất thải rắn sinh hoạt tại các đô thị lớn như Hà Nội đang đối mặt với nhiều thách thức, đặc biệt là vấn đề tài chính và hiệu quả môi trường. Phường Xuân Đỉnh là địa bàn có tốc độ đô thị hóa cao, mật độ dân cư lớn, đang chịu áp lực gia tăng về khối lượng rác thải phát sinh. Nghiên cứu này thực hiện đánh giá cơ chế thu phí chất thải rắn sinh hoạt hiện hành trong phạm vi nghiên cứu phường Xuân Đỉnh dưới góc độ kinh tế - môi trường thông qua điều tra khảo sát thực địa tại các hộ gia đình, kết hợp phương pháp phân tích chi phí - lợi ích (CBA) và ma trận đánh giá đa tiêu chí. Kết quả cho thấy cơ chế thu phí khoán bình quân khoảng 24.000 đồng/người/tháng hiện tại mới chỉ bù đắp được khoảng 49,7 % chi phí thực tế, đồng thời triệt tiêu động lực giảm thiểu và phân loại rác tại nguồn. Trên cơ sở đó, nghiên cứu đề xuất lộ trình chuyển đổi sang cơ chế thu phí theo lượng (PAYT) tích hợp kinh tế tuần hoàn, bao gồm việc áp dụng cấu trúc phí hai phần và chính thức hóa lực lượng thu gom phi chính thức nhằm nâng cao hiệu quả quản lý và đảm bảo công bằng xã hội.
