Tạp chí Thông tin và Tư liệu

Định mức kinh tế-kỹ thuật dịch vụ xuất bản tạp chí khoa học sử dụng ngân sách nhà nước

Trần Đắc Hiến, Kiều Thị Lệ Thu — Fri, 14 Nov 2025 00:00:00 +0700

Tạp chí khoa học giữ vai trò trung tâm trong truyền thông học thuật và là công cụ dẫn dắt xã hội. Hoạt động xuất bản tạp chí trong nước hiện nay chủ yếu dựa vào ngân sách nhà nước nhưng lại chưa có định mức kinh tế - kỹ thuật riêng. Sự thiếu hụt này gây khó khăn trong việc lập dự toán, quyết toán, kiểm soát chi phí, và là rào cản lớn khi triển khai cơ chế tự chủ của các đơn vị sự nghiệp công lập.
Bài viết nhấn mạnh vai trò của định mức kinh tế - kỹ thuật như một công cụ quản lý, hoạch định chi phí, và xác định giá dịch vụ công. Đề xuất quy trình xây dựng định mức nhằm minh bạch hóa chi phí, chuẩn hóa quy trình kỹ thuật và tăng khả năng so sánh giữa các tạp chí, đồng thời đưa ra các định mức cụ thể trên cơ sở đo lường 30-40 bước công việc cấu thành quy trình xuất bản, áp dụng cho các loại hình tạp chí khác nhau (tiếng Việt, tiếng Anh, điện tử).

Năng lực thông tin trong giáo dục đại học giai đoạn 1998-2023: Phân tích thư mục từ số liệu của Scopus

Trịnh Khánh Vân, Đặng Trần Long, Nguyễn Thị Kim Lân, Trần Thị Thanh Vân — Sat, 15 Nov 2025 00:00:00 +0700

Trong bối cảnh công nghệ thông tin phát triển mạnh, nhu cầu nâng cao năng lực thông tin trong giáo dục đại học ngày càng cấp thiết giúp giảng viên và sinh viên khai thác hiệu quả các nguồn tài liệu, công cụ học tập trực tuyến và tham gia nghiên cứu khoa học. Nghiên cứu này đưa ra sự phát triển của các công bố khoa học liên quan đến năng lực thông tin trong giáo dục đại học về: số lượng, mô hình phát triển và xu hướng nghiên cứu trong giai đoạn 1998-2023. Nhóm tác giả áp dụng phương pháp phân tích thư mục với sự hỗ trợ của phần mềm VOSviewer và Biblioshiny (RStudio). Tổng cộng 279 ấn phẩm về năng lực thông tin được thu thập từ cơ sở dữ liệu Scopus giai đoạn 1998-2023 để phân tích. Kết quả: năm 2021 và 2022 có số lượng công bố nhiều nhất; nhận diện các tạp chí uy tín đạt thứ hạng Scopus cao có nhiều công bố về chủ đề này; phân tích từ khóa chỉ ra các chủ đề nghiên cứu tập trung vào năng lực thông tin; xác định các quốc gia và tổ chức đóng góp nhiều ấn phẩm nhất. Kết quả này cho thấy nghiên cứu về năng lực thông tin của giảng viên đại học đang thu hút sự quan tâm ngày càng lớn. Phân tích thư mục toàn diện này cung cấp cơ sở định hướng cho các nghiên cứu tiếp theo và hỗ trợ các nhà quản lý giáo dục trong việc xây dựng chiến lược nâng cao năng lực thông tin.

Yếu tố tác động đến việc sử dụng tài nguyên giáo dục mở của sinh viên: tổng quan mô tả từ cơ sở dữ liệu ScienceDirect

Nguyễn Cao Hồng Phụng, Trần Thiện Thanh — Sat, 15 Nov 2025 00:00:00 +0700

Nghiên cứu này cung cấp cái nhìn tổng quan về yếu tố tác động đến việc sử dụng tài nguyên giáo dục mở (OER) của sinh viên. Nhấn mạnh vai trò quan trọng của những tiến bộ công nghệ trong việc thay đổi các hoạt động giáo dục và sự gia tăng trong việc áp dụng OER tại các cơ sở giáo dục đại học. Các yếu tố tác động đến việc sử dụng OER bao gồm nhận thức của sinh viên, tính dễ sử dụng, chất lượng tài nguyên, ảnh hưởng từ giảng viên, ảnh hưởng của trường, yếu tố chi phí, tác động đến kết quả học tập và thái độ cá nhân. Tài liệu cũng tổng hợp nhiều mô hình lý thuyết khác nhau được sử dụng để phân tích các yếu tố này, như: UTAUT, TAM, TPB và các mô hình khác. Các phát hiện nhấn mạnh sự cần thiết của các nghiên cứu thực nghiệm sâu hơn, đặc biệt là tại các trường đại học ở Việt Nam, để hiểu rõ hơn về tác động của OER đối với việc học tập của sinh viên và vai trò của thư viện trong việc thúc đẩy việc sử dụng OER.

Vận dụng mô hình Chatbot trong xử lý ngôn ngữ vào hệ thống truy vấn thông minh hỗ trợ tìm kiếm tài liệu tham khảo

Nguyễn Tâm Thanh Tùng, Trần Đình Anh Huy, Huỳnh Phương Vi — Sat, 15 Nov 2025 00:00:00 +0700

Trong bối cảnh dữ liệu ngày càng lớn, đa dạng và thay đổi liên tục, nhu cầu tìm kiếm thông tin chính xác, đáng tin cậy trở thành một yêu cầu cấp thiết. Tuy nhiên, các hệ thống tìm kiếm truyền thống chủ yếu dựa trên từ khóa và siêu dữ liệu thường gặp phải nhiều hạn chế như: không hiểu được ngữ cảnh của truy vấn, kết quả trả về thiếu chính xác và không có nguồn tham khảo rõ ràng. Điều này làm giảm độ tin cậy của thông tin và ảnh hưởng tiêu cực đến quá trình phân tích và ra quyết định của người dùng. Để khắc phục, hệ thống DataChatBot được xây dựng dựa trên nền tảng Mô hình ngôn ngữ lớn kết hợp với các kỹ thuật hiện đại như truy hồi thông tin từ nguồn ngoài và sử dụng cơ sở dữ liệu vector. Kết quả là hệ thống cho phép lưu trữ và tìm kiếm thông tin dưới dạng vector nhúng, hỗ trợ truy vấn ngữ nghĩa, suy luận logic và đưa ra câu trả lời chính xác kèm theo trích dẫn nguồn. Điều này giúp người dùng kiểm chứng dễ dàng, tiếp cận thông tin phù hợp và nâng cao hiệu quả trong công tác tìm kiếm, phân tích và ra quyết định.

Khoa học và công nghệ trong chiến lược phát triển của Ấn Độ

Nguyễn Thị Tú Quyên. — Sat, 15 Nov 2025 00:00:00 +0700

Nghị định Quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo về thông tin, thống kê, đánh giá, chuyển đổi số và các vấn đề chung