Tạp chí Trắc địa – Bản đồ

WebGIS, geodesic information Ứng dụng WebGIS thành lập hệ thống thông tin hỗ trợ các công tác ngoại nghiệp trong lĩnh vực trắc địa

Tạp chí Trắc địa – Bản đồ — 2025-11-10

Công tác đo vẽ ngoại nghiệp giữ vai trò trọng yếu trong lĩnh vực trắc địa, song quá trình thu thập dữ liệu hiện vẫn còn rời rạc, thiếu đồng bộ. Nghiên cứu này xây dựng và ứng dụng hệ thống WebGIS nhằm hỗ trợ hiệu quả công tác ngoại nghiệp trong điều kiện thực địa. Hệ thống sử dụng cơ sở dữ liệu không gian PostgreSQL/PostGIS để lưu trữ dữ liệu địa lý, kết hợp giao diện HTML, CSS, JavaScript (Leaflet) và xử lý máy chủ bằng Node.js. Thử nghiệm tại một số khu vực thực địa cho thấy hệ thống giúp xác định điểm đo, theo dõi tiến độ và phối hợp nhóm linh hoạt, đồng thời góp phần giảm sai sót, tiết kiệm thời gian và nhân lực. Kết quả cho thấy WebGIS là giải pháp khả thi trong hiện đại hóa công tác trắc địa, nhất là trong bối cảnh gia tăng nhu cầu số hóa và quản lý thông tin không gian. Từ khóa: WebGIS, thông tin trắc địa, công tác ngoại nghiệp.

Xây dựng bản đồ nguy cơ trượt lở đất tỉnh Quảng Bình bằng phương pháp phân tích đa tiêu chí (AHP) tích hợp GIS và ảnh viễn thám

Tạp chí Trắc địa – Bản đồ — 2025-11-10

Là một quốc gia chịu ảnh hưởng nặng nề của biến đổi khí hậu, Việt Nam với đặc điểm địa hình phức tạp và chế độ khí hậu nhiệt đới gió mùa thường xuyên đối mặt với nguy cơ trượt lở đất đá. Tần suất, quy mô và mức độ thiệt hại của các vụ trượt lở ngày càng trầm trọng do sự gia tăng của các hiện tượng mưa lớn kéo dài, thời tiết cực đoan và tác động từ các hoạt động nhân sinh, gây ra mối đe dọa trực tiếp đến đời sống, cơ sở hạ tầng và an sinh xã hội. Trước bối cảnh trên, nghiên cứu này được thực hiện nhằm ứng dụng công nghệ viễn thám và hệ thống thông tin địa lý (GIS), kết hợp với phương pháp Phân tích đa tiêu chí (AHP), để đánh giá toàn diện các yếu tố ảnh hưởng và xây dựng bản đồ nguy cơ trượt lở đất tại tỉnh Quảng Bình. Kết quả của nghiên cứu góp phần cung cấp một cơ sở khoa học cho công tác cảnh báo, quy hoạch lãnh thổ và quản lý rủi ro thiên tai một cách hiệu quả, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững.

Ứng dụng GIS trong công tác bồi thường giải phóng mặt bằng dự án sửa chữa, nâng cấp đường tỉnh lộ 7, đoạn qua xã An Nhơn Tây, Thành phố Hồ Chí Minh

Tạp chí Trắc địa – Bản đồ — 2025-11-10

Đề tài nghiên cứu ứng dụng hệ thống thông tin địa lý (GIS) trong công tác bồi thường giải phóng mặt bằng phục vụ dự án sửa chữa, nâng cấp đường Tỉnh lộ 7 đoạn qua xã An Nhơn Tây, Thành phố Hồ Chí Minh. Mục tiêu của nghiên cứu là xây dựng cơ sở dữ liệu không gian phục vụ giải phóng mặt bằng, từ đó tính toán diện tích và giá trị bồi thường cho từng thửa đất và từng chủ sử dụng đất trong phạm vi dự án. Kết quả của nghiên cứu không chỉ góp phần nâng cao tính minh bạch trong quá trình bồi thường, rút ngắn thời gian thực hiện, mà còn giúp hạn chế tranh chấp trong quá trình triển khai các dự án hạ tầng giao thông tại địa phương. Nghiên cứu cũng khẳng định hiệu quả của GIS trong công tác bồi thường giải phóng mặt bằng, một khâu then chốt khi triển khai các dự án sửa chữa, nâng cấp hạ tầng giao thông hiện nay.

Nghiên cứu xây dựng giải pháp lọc các độ cao sóng không đạt yêu cầu xác định từ số liệu đo cao vệ tinh trên Biển Đông

Tạp chí Trắc địa – Bản đồ — 2025-11-10

Mục đích của nghiên cứu này là xây dựng được giải pháp lọc các độ cao sóng không đạt yêu cầu xác định từ số liệu đo cao vệ tinh trên Biển Đông. Các vệ tinh đo cao thường dùng 2 băng tần (ví dụ như Ku và C) trong thiết bị đo cao. Hai băng tần này đều có thể tính được độ cao sóng. So sánh 2 giá trị độ cao sóng này sẽ phát hiện được những giá trị bất thường, không tuân theo quy luật xác suất thống kê. Tại những điểm bất thường, độ cao sóng xác định từ băng tần Ku lại được so sánh với các điểm lân cận để quyết định việc loại bỏ hay sử dụng. Để tự động hóa việc lọc số liệu, chương trình máy tính đã được xây dựng. Thực nghiệm được thực hiện trên Biển Đông với 464.324 điểm đo ở 226 chu kỳ số liệu vệ tinh Jason-3, được đo từ ngày 12/02/2016 đến ngày 28/03/2022. Phân tích chi tiết với số liệu chu kỳ thứ 225 cho thấy: có 28 điểm có giá trị bất thường, trong đó, có 6 điểm phải loại bỏ. Với toàn bộ số liệu vệ tinh Jason-3, số điểm bị loại bỏ là 460 điểm, chỉ chiếm khoảng 0,1%. Tuy số điểm bị loại bỏ là ít nhưng việc loại bỏ các điểm này là cần thiết. Độ chính xác của độ cao sóng đánh giá bằng cách so sánh kết quả tính bằng băng tần Ku và C đối với vệ tinh Jason-3 đạt là ±0,254 m

Nghiên cứu, xây dựng mô hình lan truyền dầu phục vụ đánh giá tai biến và rủi ro tràn dầu khu vực ven biển Khánh Hoà – Nha Trang

Tạp chí Trắc địa – Bản đồ — 2025-11-10

Sự cố tràn dầu gây ra nhiều nguy cơ nghiêm trọng đối với hệ sinh thái ven biển và các hoạt động kinh tế – xã hội, tuy nhiên các nghiên cứu đánh giá tổng hợp ở Việt Nam vẫn còn hạn chế. Nghiên cứu này xây dựng khung phương pháp kết hợp mô hình lan truyền dầu OpenDrift và bản đồ nhạy cảm môi trường (ESI – NOAA) nhằm đánh giá tác động tiềm ẩn của sự cố tràn dầu giả định tại vịnh Nha Trang. Kết quả mô phỏng trong 15 ngày cho thấy vệt dầu có xu hướng lan về phía nam, ảnh hưởng trực tiếp đến các hệ sinh thái nhạy cảm như rạn san hô, thảm cỏ biển và khu vực nuôi trồng thủy sản. Việc chồng ghép kết quả mô phỏng với bản đồ ESI cho phép tính toán chỉ số rủi ro (RI = CI × SI × EI), phản ánh tần suất tiếp xúc, mức độ nhạy cảm và thời gian phơi nhiễm. Kết quả xác định một số khu vực có mức rủi ro rất cao, đặc biệt là vùng Hòn Mun và ven bờ phía đông vịnh Nha Trang. Cách tiếp cận này mang tính khả thi, có thể áp dụng cho đánh giá rủi ro không gian và hỗ trợ công tác ứng cứu, bảo vệ môi trường ven biển Việt Nam.

Phát triển lý thuyết bình sai truy hồi trong phân tích chuyển dịch biến dạng mô hình động

Tạp chí Trắc địa – Bản đồ — 2025-11-10

Từ những năm 80 của thế kỷ trước GS Markuze IU.I đã đề xuất và nghiên cứu phát triển lý thuyết bình sai truy hồi với những ưu điểm vượt trội trong lọc sai số thô và bình sai mạng lưới trắc địa lớn. Trong bài báo trình bày kết quả nghiên cứu phát triển lý thuyết bình sai truy hồi trong phân tích chuyển dịch biến dạng mô hình động trong các chu kỳ theo thời gian. Cơ sở khoa học của phương pháp này là kết hợp lý thuyết bình sai truy hồi và cơ sở lý thuyết của phép lọc Kalman. Kết quả nghiên cứu có thể phục vụ xây dựng các phần mềm để giải quyết các bài toán Địa động học bằng các phương pháp Trắc địa.

Tích hợp dữ liệu Landsat và Sentinel để đánh giá rừng ngập mặn và trữ lượng khí sinh thái tại Cà Mau

Tạp chí Trắc địa – Bản đồ — 2025-11-10

Vùng đất ngập nước là một trong những hệ sinh thái quan trọng nhất trên Trái Đất, đóng vai trò thiết yếu trong việc bảo tồn đa dạng sinh học, lọc nước, hấp thụ carbon và sản sinh oxy cho khí quyển. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng nghiêm trọng, việc giám sát và đánh giá các khu vực này là vô cùng cần thiết. Viễn thám từ lâu đã được ứng dụng rộng rãi trong theo dõi tài nguyên và môi trường, đặc biệt là với sự hỗ trợ từ các nguồn dữ liệu miễn phí như Landsat và Sentinel. Nghiên cứu này tập trung sử dụng dữ liệu viễn thám đa phổ từ Landsat 8 và Sentinel-2 để xác định khu vực rừng ngập mặn ven biển tại Cà Mau, Việt Nam. Thông qua việc tính toán các chỉ số thực vật như NDVI, NDWI,... nhóm nghiên cứu đã ước lượng được sinh khối trên mặt đất, trữ lượng carbon, khả năng hấp thụ carbon và nồng độ oxy. Kết quả nghiên cứu đã lập được bản đồ phân bố rừng ngập mặn, bản đồ trữ lượng carbon và oxy tương ứng. Những kết quả này góp phần hỗ trợ việc giám sát, bảo tồn và quản lý hiệu quả hệ sinh thái đất ngập nước, đồng thời cung cấp dữ liệu đầu vào quan trọng cho các nghiên cứu khí hậu và môi trường tại Việt Nam.