LAO ĐỘNG BỊ KẾT ÁN: MỘT NGHIÊN CỨU TRƯỜNG HỢP VỀ SỬ DỤNG LAO ĐỘNG Ở NHÀ TÙ CÔN ĐẢO THỜI KÌ VIỆT NAM THUỘC PHÁP

Tóm tắt

Bài viết phân tích quá trình tổ chức và sử dụng lao động bị kết án tại nhà tù Côn Đảo – một trong những nhà tù được thành lập sớm nhất và có số lượng tù nhân đông đảo nhất dưới thời Pháp thuộc. Dựa trên phương pháp lịch sử, kết hợp tư liệu lưu trữ và văn bản hành chính, bài viết làm rõ cách chính quyền thực dân thiết lập mạng lưới lao động bị kết án nhằm phục vụ các mục tiêu kinh tế – kiểm soát. Đồng thời, bài viết cho thấy các tù nhân bị phân bổ làm các công việc như đập đá, khuân vác vật liệu, xây dựng công trình, mở đường, trồng trọt khai hoang, đánh bắt thủy sản hay lao động phục vụ đời sống cho bộ máy cai trị nhà tù. Đáng chú ý, các tù nhân làm việc trong điều kiện khắc nghiệt, chế độ đãi ngộ thấp và không có các biện pháp bảo hộ an toàn lao động tối thiểu, do đó họ đã đứng lên đấu tranh đòi quyền lợi cho mình. Nghiên cứu này góp phần nhận diện vai trò của lao động hình sự như một cấu phần trong bộ máy vận hành của nhà nước thực dân, đồng thời chỉ ra những phản ứng xã hội từ phía người tù trước tình trạng lao động áp bức tại Côn Đảo.