THÀNH PHỐ NHƯ MỘT DIỄN NGÔN: SỰ KIẾN TẠO KHÔNG GIAN ĐÔ THỊ TRONG THỊ DÂN TIỂU THUYẾT CỦA NGUYỄN VIỆT HÀ

Tóm tắt

Bài viết nghiên cứu tác phẩm “Thị dân tiểu thuyết” của Nguyễn Việt Hà từ góc độ diễn ngôn, kết hợp phân tích diễn ngôn với khái niệm “heterotopia” của Michel Foucault, nhằm làm nổi bật cách thức thị dân và không gian đô thị được kiến tạo trong văn bản văn học. Qua hai luận điểm chính, thị dân như một chủ thể năng động trong không gian đô thị và thành phố như một không gian dị biệt trong quá trình kiến tạo diễn ngôn, bài viết làm rõ sự vận động phức hợp giữa các cấu trúc quyền lực, ký ức và quá trình kiến tạo cũng như tự diễn giải của chủ thể. Từ đó, bài viết chỉ ra cách Nguyễn Việt Hà triển khai một diễn ngôn tái kiến tạo ý niệm về Hà Nội trong tâm thức thị dân. Tiểu thuyết vì vậy được tiếp cận như một không gian diễn ngôn, nơi ký ức, lịch sử, quyền lực và bản sắc không ngừng được diễn giải và tái cấu trúc.