Biến đổi quan hệ dòng họ của người Hmông theo đạo Tin Lành di cư đến tỉnh Điện Biên

Tóm tắt

Bài viết phân tích những biến đổi trong quan hệ thân tộc của người H’Mông theo đạo Tin Lành di cư tại năm bản thuộc hai huyện Mường Nhé và Nậm Pồ, tỉnh Điện Biên. Nghiên cứu cho thấy, trong cộng đồng người H’Mông theo đạo Tin Lành, thiết chế truyền thống của dòng họ trong quản lý xã hội vẫn được duy trì và phát huy, song được kết hợp với thiết chế xã hội mới của Tin Lành. Trưởng nhóm và phó trưởng nhóm Tin Lành thường tận dụng uy tín của các trưởng dòng họ để truyền bá giáo lý Tin Lành, giáo dục thế hệ trẻ, cũng như giải quyết các mâu thuẫn, xung đột trong cộng đồng bản làng. Xu hướng hiện nay nổi bật là sự hòa giải, gắn bó, cảm thông và tôn trọng lẫn nhau trong lựa chọn tôn giáo của cá nhân. Tuy nhiên, tại một số địa bàn và trong một số dòng họ, mâu thuẫn nội bộ dòng họ (giữa những người theo Tin Lành và những người không theo Tin Lành) vẫn tồn tại dưới dạng bất đồng hoặc bất đồng tiềm ẩn, xuất phát từ sự khác biệt về thế giới quan, thể hiện chủ yếu trong nghi lễ cưới hỏi và tang ma. Trong các cộng đồng người H’Mông theo đạo Tin Lành, vai trò của dòng họ chỉ suy giảm ở phương diện tín ngưỡng – tâm linh, do phương diện này dần được thay thế bởi vai trò của các chức sắc, người đứng đầu các điểm nhóm và nhóm Tin Lành.