Tục thờ Mẫu Thoải ở đền Hàn Sơn, Thanh Hoá: từ góc nhìn tôn giáo học sinh thái

Tóm tắt

Bài viết khảo cứu phong tục thờ Mẫu Thoải tại đền Hàn Sơn (Thanh Hoá) từ góc nhìn tôn giáo học sinh thái, dựa trên tư liệu điền dã và hệ thống các công trình nghiên cứu hiện có. Đền Hàn Sơn là không gian giao thoa giữa tín ngưỡng thờ nước, thờ anh hùng dân tộc và văn hóa thờ Mẫu; thể hiện rõ nét tinh thần hài hòa giữa con người và tự nhiên, giữa lịch sử và tín ngưỡng tại địa phương. Nghiên cứu làm rõ lịch sử hình thành quần thể khu di tích, cấu trúc bài trí, nghi lễ rước trong lễ hội, cùng các biểu tượng nước - núi gắn với sinh thái học tại địa phương. Kết quả cho thấy tín ngưỡng thờ Mẫu Thoải tại đền Hàn Sơn không chỉ duy trì chức năng tín ngưỡng mà còn góp phần điều tiết quan hệ cộng đồng môi trường, phản ánh vai trò xã hội và bảo vệ hệ sinh thái của tín ngưỡng này