Đặc điểm cấu trúc của quan hệ thương mại Việt Nam – Hoa Kỳ giai đoạn 2021-2025

Tóm tắt

Bài viết phân tích đặc điểm cấu trúc của quan hệ thương mại Việt Nam – Hoa Kỳ giai đoạn 2021–2025 trong bối cảnh tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu và cạnh tranh chiến lược Mỹ–Trung gia tăng. Dựa trên khung lý thuyết phụ thuộc lẫn nhau phức hợp và quyền lực cấu trúc trong kinh tế chính trị quốc tế, nghiên cứu chỉ ra ba đặc điểm nổi bật: (i) phụ thuộc bất đối xứng gia tăng do thặng dư thương mại kéo dài của Việt Nam; (ii) nâng cấp chuỗi giá trị theo hướng công nghệ cao gắn với tái định vị chiến lược; (iii) gia tăng sử dụng công cụ chính sách và tiêu chuẩn như phương tiện thực thi quyền lực kinh tế. Bài viết lập luận rằng việc nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược Toàn diện năm 2023 đã mở rộng hợp tác thể chế, đồng thời làm sâu sắc tính chiến lược của thương mại song phương, qua đó tái định hình vị thế của Việt Nam trong cấu trúc kinh tế khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương.