Cảm hứng – bài thơ đặc biệt của Nguyễn Bỉnh Khiêm

Tóm tắt

Tóm tắt: Nguyễn Bỉnh Khiêm là nhà thơ lớn thế kỉ XVI, đồng thời là nhà thơ lớn trong văn học trung đại Việt Nam với số lượng thơ lên đến hàng nghìn bài. Bản thân tác giả tự nhận mình là người mê thơ, nghiện thơ. Thơ ca Nguyễn Bỉnh Khiêm về thể thức cơ bản là thơ Đường luật, trong đó, thơ thất ngôn bát cú chiếm tỉ lệ lớn. Tuy nhiên, ông cũng có một số bài thơ dài, đều được viết bằng thể ngũ ngôn trường thiên, tiêu biểu nhất là bài Cảm hứng lên đến 266 câu. Trong khuôn khổ bài viết này, chúng tôi tập trung bóc tách các lớp văn bản của thi phẩm trên để minh định vị thế đặc thù của nó trong hệ thống sáng tác của Nguyễn Bỉnh Khiêm. Thông qua việc khảo sát thi pháp phu diễn và bút pháp tả thực đặc sắc, chúng tôi đặt thi phẩm trong thế đối sánh với mảng thơ ngũ ngôn trường thiên để làm sáng tỏ diện mạo Nguyễn Bỉnh Khiêm như một nhà thơ hiện thực tiêu biểu.

Abstract: Nguyễn Bỉnh Khiêm was a prominent poet of the sixteenth century and one of the most significant figures in medieval Vietnamese literature. His literary output is substantial, with his poetry alone comprising thousands of works. Nguyễn Bỉnh Khiêm himself acknowledged a profound passion for poetry. His poetry is primarily composed in regulated Tang-style verse, with a significant proportion written in seven-character octaves. He also produced several long poems in the five-character long-poem form, the most notable of which is Cảm hứng (Inspirations), a work consisting of 266 lines. This paper examines Cảm hứng to demonstrate its distinctiveness within Nguyễn Bỉnh Khiêm’s oeuvre, highlighting its thematic breadth and its detailed depiction of social realities. Collectively, these works, particularly the five-character long poems, establish Nguyễn Bỉnh Khiêm as a realist poet.