Khai thác giá trị văn hóa truyền thống trong tổ chức không gian ở của người Thái khu vực Tây Bắc: Nghiên cứu trường hợp bản Vàng Pheo

Tóm tắt

Không gian ở truyền thống của người Thái khu vực Tây Bắc Việt Nam phản ánh mối quan hệ chặt chẽ giữa điều kiện tự nhiên, tổ chức xã hội và bản sắc văn hóa cộng đồng. Tuy nhiên, dưới tác động của quá trình hiện đại hóa, đô thị hóa và phát triển du lịch cộng đồng, nhiều giá trị không gian cư trú truyền thống đứng trước nguy cơ bị biến đổi và mai một. Nghiên cứu này tập trung phân tích thực trạng tổ chức không gian ở của người Thái tại bản Vàng Pheo, tỉnh Lai Châu - một bản người Thái trắng còn lưu giữ tương đối nguyên vẹn cấu trúc cư trú truyền thống. Thông qua khảo sát thực địa, phân tích không gian và tổng hợp tài liệu nghiên cứu, bài báo làm rõ các giá trị văn hóa truyền thống thể hiện trong tổ chức không gian bản, khuôn viên và kiến trúc nhà ở. Trên cơ sở đó, nghiên cứu đề xuất các giải pháp khai thác giá trị văn hóa truyền thống trong tổ chức không gian cư trú theo hướng bảo tồn thích ứng, kết hợp giữa gìn giữ bản sắc văn hóa với nâng cao chất lượng sống và phát triển du lịch cộng đồng bền vững. Kết quả nghiên cứu góp phần bổ sung cơ sở khoa học cho định hướng phát triển không gian cư trú của người Thái khu vực Tây Bắc trong bối cảnh đương đại.