HOẠT ĐỘNG ĐỊNH CƯ CỦA ĐỒNG BÀO CÔNG GIÁO DI CƯ TẠI TỈNH THỦ DẦU MỘT - BÌNH DƯƠNG TỪ NĂM 1954 ĐẾN 1957
Tóm tắt
Sau năm 1954, Thủ Dầu Một - Bình Dương trở thành một trong những địa bàn tiếp nhận và tổ chức định cư cho đồng bào di cư miền Bắc, trong đó phần lớn là cộng đồng Công giáo có nguồn gốc từ Hải Phòng. Áp dụng phương pháp lịch sử kết hợp với phân tích tư liệu lưu trữ được thu thập từ Trung tâm Lưu trữ Quốc gia II, bài viết tập trung làm rõ quá trình hình thành và ổn định các làng, trại định cư của cộng đồng này trong giai đoạn 1954 - 1957. Kết quả nghiên cứu cho thấy quá trình định cư diễn ra dưới sự tổ chức của chính quyền địa phương, với việc hình thành các đơn vị định cư ngay từ cuối năm 1954; sau đó từng bước ổn định đời sống, kiện toàn tổ chức và hợp thức hóa về mặt hành chính trong các năm 1955 - 1957. Do đặc điểm hành chính, quá trình địa phương hóa các làng, trại định cư diễn ra qua hai đợt, tương ứng với các đơn vị thuộc tỉnh Thủ Dầu Một cũ và tỉnh Bình Dương mới. Bên cạnh đó, cộng đồng Công giáo di cư đã lựa chọn mô hình lập làng hỗn hợp để thích nghi với môi trường mới, đồng thời duy trì đời sống tôn giáo và các giá trị văn hóa truyền thống. Nghiên cứu góp phần bổ sung tư liệu và làm rõ đặc điểm quá trình định cư của đồng bào Công giáo miền Bắc tại Đông Nam Bộ trong giai đoạn này.