Phương thức sản xuất Châu Á và cấu trúc làng xã truyền thống Việt Nam: tiếp cận từ hệ tư tưởng Đức của C. Mác và Ph. Ăngghen

Tóm tắt

Bài tham luận này tiếp cận mối quan hệ giữa tư tưởng triết học Mác giai đoạn 1844-1848 (tiêu biểu là Hệ tư tưởng Đức) và khái niệm phương thức sản xuất châu Á (PTSXCA) để phân tích cấu trúc làng xã truyền thống Việt Nam. Bài khẳng định rằng Hệ tư tưởng Đức cung cấp nền tảng phương pháp luận duy vật lịch sử cho việc nhận diện; đồng thời, cấu trúc làng xã Việt Nam là một biểu hiện nội địa hóa của PTSXCA, vừa có giá trị duy trì xã hội, vừa tiềm ẩn giới hạn kìm hãm phát triển lực lượng sản xuất. Bài đề xuất hướng tiếp cận biện chứng, kết hợp bảo tồn các giá trị cộng đồng với cải biến quan hệ sản xuất để thích ứng với công nghiệp hóa, đô thị hóa. Thông qua đó, bài tham luận mong muốn góp phần khẳng định giá trị bền vững của Hệ tư tưởng Đức không chỉ như một cột mốc trong lịch sử triết học Mác, mà còn như một nền tảng phương pháp luận giúp chúng ta hiểu sâu sắc hơn những vấn đề cơ cấu - xã hội - văn hóa của Việt Nam hôm nay.