LỊCH SỬ VÀ HƯ CẤU: TƯ DUY DIỄN NGÔN TRONG TÁC PHẨM “TRUYỆN SHUNKIN” CỦA TANIZAKI JUN’ICHIRO

Tóm tắt

Với lối kể chuyện tài hoa và trí tuệ, Tanizaki Jun’ichiro đã biến thế giới tưởng tượng trong văn chương thành những thực tại sống động, khiến thực tại ấy vượt qua sự mô tả của các ý niệm có tính khuôn khổ. Bài báo này phân tích tư duy diễn ngôn gắn với tính lịch sử và tính hư cấu trong “Truyện Shunkin” – một truyện dài xuất hiện lần đầu trên tạp chí Chūōkōron (1933). Tiếp cận từ các góc nhìn của lý thuyết diễn ngôn, tự sự học, kí hiệu học diễn giải; sử dụng phương pháp phân tích và phương pháp cấu trúc, nghiên cứu này chỉ ra cách Tanizaki xây dựng người kể chuyện đa phức, trần thuật không đáng tin, và tìm kiếm các đại diện đáng tin cậy. Kết quả nghiên cứu cho thấy hành vi tạo lập văn bản này đã kêu gọi sự nghi ngờ của người đọc về một chân dung có tính phổ quát. Đồng thời, lịch sử trình hiện thân thể của trần thuật đa giác quan đã khuyến khích người đọc lắng nghe những câu chuyện hư cấu khác nhau. Những khả thể diễn giải ấy đã làm rõ cách Tanizaki dẫn người đọc thoát ra khỏi một mô hình trần thuật thông thường, và bước vào không gian đối thoại của diễn ngôn về Nhật Bản trong bối cảnh lịch sử những năm đầu thế kỉ XX.