TIẾP CẬN MỐI LIÊN KẾT NƯỚC – LƯƠNG THỰC VÀ TÍNH TOÁN LƯỢNG MƯA THEO CÁC KỊCH BẢN BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU CHO LƯU VỰC SÔNG BA
Tóm tắt
Lưu vực sông Ba là lưu vực lớn nhất miền Trung, đóng vai trò quan trọng trong đảm bảo an ninh lương thực cho khu vực Tây Nguyên và vùng ven biển miền Trung. Nghiên cứu này sử dụng các phương pháp Mann–Kendall, thống kê và GIS đánh giá sự biến đổi lượng mưa, mối quan hệ giữa lượng mưa và năng suất cây trồng và dự báo lượng mưa cho các tiểu lưu vực theo các kịch bản phát thải SSP1-2.6 và SSP2-4.5 trong các giai đoạn 2021-2040, 2041-2060, 2061-2080 và 2081-2100. Kết quả cho thấy biến đổi lượng mưa có tính chất phức tạp, xu hướng thay đổi không rõ ràng. Trong giai đoạn 2012-2022, lượng mưa năm có mối quan hệ tỷ lệ thuận với năng suất các loại cây lương thực, trừ lúa vụ đông xuân. Lượng mưa dự báo có xu hướng tăng dần về cuối thế kỷ 21 và theo các kịch bản phát thải, tuy nhiên mức độ gia tăng không đáng kể. Những kết quả này cung cấp cơ sở khoa học để điều chỉnh cơ cấu cây trồng và xây dựng các kịch bản tưới tiêu, góp phần đảm bảo an ninh nguồn nước và an ninh lương thực cho lưu vực sông Ba trong bối cảnh biến đổi khí hậu.