TRÍ TUỆ NHÂN TẠO TRONG HỆ SINH THÁI GIẢNG DẠY TIẾNG ANH: NGHIÊN CỨU TỰ SỰ SONG HÀNH TRONG BỐI CẢNH VIỆT NAM VÀ THÁI LAN
Từ khóa
DOI:
https://doi.org/10.34238/tnu-jst.14102Tóm tắt
Nghiên cứu này tìm hiểu tác động của trí tuệ nhân tạo đối với việc dạy tiếng Anh tại Việt Nam và Thái Lan thông qua cách tiếp cận tự sự song hành. Dựa trên ba chu kỳ viết phản tư và đối thoại, chúng tôi phân tích ảnh hưởng của trí tuệ nhân tạo trong ba tầng hệ sinh thái: vi mô (thực hành lớp học), trung mô (nhà trường), và vĩ mô (kỳ vọng văn hoá và bản sắc nghề nghiệp). Ở tầng vi mô, trí tuệ nhân tạo giúp người học làm bài chính xác hơn nhưng làm giảm tính chân thật, khiến tiếng nói cá nhân bị mờ nhạt và khả năng suy luận giảm. Ở tầng trung mô, các trường tại Việt Nam thiếu hướng dẫn rõ ràng về trí tuệ nhân tạo, còn tại Thái Lan việc sử dụng phụ thuộc vào từng giáo viên. Điều này khiến giáo viên lo lắng và phải tự đặt ra ranh giới dùng trí tuệ nhân tạo cho phù hợp. Ở tầng vĩ mô, trí tuệ nhân tạo làm thay đổi hình ảnh quen thuộc về người thầy, thách thức vai trò vốn trọng uy tín, đồng thời thúc đẩy giáo viên chuyển sang vai trò dẫn dắt, lắng nghe và định hướng đạo đức cho người học. Nhìn chung, trí tuệ nhân tạo vừa là công cụ và cũng là tác nhân làm đổi khác cách dạy, cách học và quan hệ thầy – trò. Nghiên cứu nhấn mạnh cần có chính sách rõ ràng, đào tạo cách sử dụng trí tuệ nhân tạo và hỗ trợ bản sắc nghề nghiệp cho giáo viên dựa trên nền tảng văn hóa trong bối cảnh mới.Lượt tải
Tài liệu tham khảo
L. Law, “Application of generative artificial intelligence (GenAI) in language teaching and learning: A scoping literature review,” Computers and Education Open, vol. 6, Mar. 2024, Art. no. 100174, doi: 10.1016/j.caeo.2024.100174.
A. Bozkurt, “Generative artificial intelligence (AI) powered conversational educational agents: The inevitable paradigm shift,” Zenodo (CERN European Organization for Nuclear Research), vol. 18, no. 1, Mar. 2023, doi: 10.5281/zenodo.7716416.
A. Y. H. Nee, “Digital Transformation and the ASEAN Influences, issues, and challenges,” in Digital Transformation in Aviation, Tourism and Hospitality in Southeast Asia, 2022, pp. 24-42, doi: 10.4324/9781003315179-4.
P. B. T. Nguyen and N. B. C. Tran, “A SWOT analysis of artificial intelligence in English language teaching and learning in southern Vietnam,” in Comparative Education - A Global Perspective [Working Title]. IntechOpen, 2025, doi: 10.5772/intechopen.1012477.
T. H. Pham and M. H. Lai, “Research on applying ChatGPT in preparing lecture documents in vocational training at colleges,” TNU Journal of Science and Technology, vol. 230, no. 12, pp. 183-191, 2025, doi: 10.34238/tnu-jst.12348.
N. A. D. Dao, T. M. Nguyen, T. T. Tran, and A. Phan, “Educational Administrators versus Teachers’ Perspectives on the Use of AI in Language Learning: A Qualitative Study,” Computer-Assisted Language Learning Electronic Journal, Nov. 2025. [Online]. Available: https://callej.org/index.php/ journal/article/view/660. [Accessed Jan. 10, 2026].
B. Waluyo and S. Kusumastuti, “Generative AI in student English learning in Thai higher education: More engagement, better outcomes?,” Social Sciences & Humanities Open, vol. 10, Jan. 2024, Art. no. 101146, doi: 10.1016/j.ssaho.2024.101146.
C. Cantika and Y. Hasnah, “A Probe into Thai EFLTeachers’ Outlook on the Utilization of AI as Pedagogical Tool in EFL Classroom in Thailand,” Cantika Journal of English Language and Education, vol. 10, no. 4, pp. 1262-1270, Aug. 2025, doi: 10.31004/jele.v10i4.1286.
L. Van Lier, “The Ecology and Semiotics of Language Learning: A Sociocultural Perspective,” 2004. [Online]. Available: http://ci.nii.ac.jp/ncid/BA69798063. [Accessed Oct. 10, 2025].
C. Kramsch, Language as Symbolic Power. Cambridge, U.K.: Cambridge Univ. Press, 2020, doi: 10.1017/9781108869386.
E. Creely, “Exploring the Role of Generative AI in Enhancing Language Learning: Opportunities and challenges,” International Journal of Changes in Education, vol. 1, no. 3, pp. 158-167, Apr. 2024, doi: 10.47852/bonviewijce42022495.
A. Pathiranage and T. Karunaratne, “Teachers’ agency in technology for education in pre- and post-COVID-19 periods: A systematic literature review,” Education Sciences, vol. 13, no. 9, Sep. 2023, Art. no. 917, doi: 10.3390/educsci13090917.
P. Bourdieu, Language and Symbolic Power. Cambridge, UK: Polity, 1991.
B. Yazan and N. Rudolph, Criticality, Teacher Identity, and (In)equity in English Language Teaching: Issues and Implications. Cham, Switzerland: Springer, 2018, doi: 10.1007/978-3-319-72920-6.
J. Norris and R. D. Sawyer, “Introduction: The Efficacy of Duoethnography in Teaching and Learning: A Return to its Roots,” in Palgrave Macmillan US eBooks, 2016, pp. 1–14, doi: 10.1057/978-1-137-51745-6_1.
J. Rudolph, S. Tan, and S. Tan, “War of the chatbots: Bard, Bing Chat, ChatGPT, Ernie and beyond. The new AI gold rush and its impact on higher education,” Journal of Applied Learning & Teaching, vol. 6, no. 1, Apr. 2023, doi: 10.37074/jalt.2023.6.1.23.
L. Van Lier, “The ecology of language learning: Practice to theory, theory to practice,” Procedia - Social and Behavioral Sciences, vol. 3, pp. 2-6, Jan. 2010, doi: 10.1016/j.sbspro.2010.07.005.
J. Miller, “Teacher Identity,” in Cambridge Guide to Second Language Teacher Education, Mar. 2009, pp. 172-181, doi: 10.1017/9781139042710.023.
A. Holliday, “A critical cosmopolitan understanding of English as an international language teacher identity,” in The Routledge Handbook of Teaching English as an International Language, A. F. Selvi and N. Galloway, Eds. Abingdon, U.K.: Routledge, 2024, pp. 411-424, doi: 10.4324/9781003203261-33.
D. Burleigh and S. Burm, “Doing duoethnography: Addressing essential methodological questions,” International Journal of Qualitative Methods, vol. 21, Apr. 2022, doi: 10.1177/16094069221140876.
S. Toyosaki, S. L. Pensoneau-Conway, N. A. Wendt, and K. Leathers, “Community Autoethnography: Compiling the personal and resituating whiteness,” Culture Studies ↔ Critical Methodologies, vol. 9, no. 1, pp. 56-83, Aug. 2008, doi: 10.1177/1532708608321498.
