PHÂN LẬP VÀ TUYỂN CHỌN THỰC KHUẨN THỂ TRIỂN VỌNG TRONG KIỂM SOÁT VI KHUẨN Xanthomonas citri GÂY BỆNH LOÉT TRÊN CÂY CAM SÀNH (Citrus nobilis)
Abstract
Nghiên cứu được thực hiện nhằm phân lập và tuyển chọn các thực khuẩn thể bản địa có khả năng ký sinh trên vi khuẩn Xanthomonas citri gây bệnh loét trên cây cam Sành (Citrus nobilis), góp phần quản lý bệnh theo hướng sinh học. Kết quả đã phân lập được 104 dòng thực khuẩn thể và 34 chủng vi khuẩn X. citri từ mẫu lá, trái, cành và đất tại các vườn cây có múi ở đồng bằng sông Cửu Long. Trong đó, 28 dòng thực khuẩn thể có phổ ký sinh rộng và 22 chủng vi khuẩn thể hiện tính mẫn cảm cao với nhiều dòng thực khuẩn thể. Bốn chủng vi khuẩn (Xcc18, Xcc65, Xcc72, Xcc76) được xác định có độc lực cao trong điều kiện nhà lưới và được sử dụng để tuyển chọn thực khuẩn thể trong điều kiện phòng thí nghiệm. Kết quả tuyển chọn được 8 dòng thực khuẩn thể có tiềm năng kiểm soát vi khuẩn X. citri; trong đó, các dòng Φ3, Φ11, Φ12, Φ13, Φ15 và Φ16 tạo đốm tan rõ rệt, còn Φ9 và Φ24 có khả năng nhân mật số cao. Đánh giá hiệu quả phòng trừ bệnh loét trên cây cam Sành ở điều kiện nhà lưới cho thấy các dòng Φ11, Φ16 và Φ24 cho chỉ số bệnh tương ứng 28,24%; 35,71% và 34,76% vào thời điểm 19 ngày sau khi xử lý, tương đương với nghiệm thức xử lý thuốc Starner 20WP (22,45%) và thấp hơn có ý nghĩa thống kê so với đối chứng không xử lý (57,15%). Kết quả nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học cho các nghiên cứu tiếp theo về ứng dụng thực khuẩn thể trong quản lý bệnh loét trên cây có múi ngoài đồng ruộng.