HOẠT TÍNH DIỆT TUYẾN TRÙNG Meloidogyne spp. CỦA VI KHUẨN VÙNG RỄ PHÂN LẬP TẠI TỈNH LÂM ĐỒNG THÔNG QUA HỢP CHẤT HỮU CƠ BAY HƠI (VOCs) VÀ ENZYME NGOẠI BÀO

Abstract

Nghiên cứu được thực hiện nhằm phân lập và đánh giá tiềm năng kiểm soát sinh học tuyến trùng nốt sưngMeloidogynespp. của các chủng vi khuẩn vùng rễ thu thập từ các vùng trồng rau tại tỉnh Lâm Đồng. Tổng cộng 67 chủng vi khuẩn đã được phân lập từ 48 mẫu đất, trong đó 10 chủng được chọn để đánh giá hoạt tính sinh học. Kết quả cho thấy các hợp chất hữu cơ bay hơi (VOCs) do vi khuẩn sinh ra có khả năng gây chết ấu trùng tuổi 2 (J2) với hiệu quả cao, đặc biệt là chủng ĐD1-06 và ĐD2-04 đạt tỷ lệ gây chết trên 80 - 95% sau 6 - 12 giờ tiếp xúc. Ngoài ra, các chủng vi khuẩn còn thể hiện khả năng ức chế trứng đáng kể, với tỷ lệ ức chế đạt 73,33% ở chủng ĐD6-01 sau 5 ngày xử lý. Trong thí nghiệm tiếp xúc trực tiếp, tỷ lệ chết của J2 đạt tối đa 70,67% sau 48 giờ, trong đó chủng ĐD6-01 cho hiệu quả cao nhất. Kết quả khảo sát enzyme cho thấy chủng ĐD6-01 có hoạt tính chitinase và protease mạnh, góp phần vào cơ chế đối kháng tuyến trùng. Nhìn chung, các chủng vi khuẩn vùng rễ phân lập, đặc biệt là ĐD6-01, ĐD1-06 và ĐD2-04 thể hiện tiềm năng cao trong kiểm soát sinh học tuyến trùng thông qua cơ chế VOCs và enzyme ngoại bào. Kết quả nghiên cứu góp phần cung cấp cơ sở khoa học làm tiền đề cho việc phát triển chế phẩm vi sinh kiểm soát tuyến trùng phục vụ sản xuất nông nghiệp bền vững.