Xây dựng bản đồ thay đổi lũ thiết kế tiềm năng do biến đổi khí hậu ứng dụng cho lưu vực sông Cả

Tóm tắt

Biến đổi khí hậu đang làm gia tăng tính cực đoan của mưa và lũ, đặt ra yêu cầu cấp thiết phải có thêm các nghiên cứu chuyên sâu đánh giá tác động của BĐKH đến lũ thiết kế. Bài báo này đề xuất phương pháp xây dựng bản đồ đánh giá tiềm năng thay đổi lũ thiết kế cho lưu vực có diện tích lớn dưới tác động của biến đổi khí hậu, ứng dụng cho lưu vực sông Cả. Nghiên cứu sử dụng dữ liệu khí hậu từ 11 mô hình khí hậu toàn cầu theo hai kịch bản RCP4.5 và RCP8.5, được hiệu chỉnh sai số bằng phương pháp Quantile Mapping trước khi đưa vào mô phỏng dòng chảy tương lai cho các giai đoạn 2040–2069 và 2070–2099 bằng mô hình SWAT. Sau đó, tính toán sự thay đổi lưu lượng lũ thiết kế tại các tiểu lưu vực so với thời kỳ nền, từ đó xây dựng bản đồ thể hiện tiềm năng thay đổi theo không gian. Kết quả cho thấy lượng mưa cực trị có thể biến động từ -10% đến 40% tùy thuộc vào kịch bản. Lưu lượng lũ thiết kế tại các tiểu lưu vực biến đổi từ mức giảm cho đến tăng gấp 2 lần. Từ khoá: Lũ thiết kế, biến đổi khí hậu, sông Cả, bản đồ thay đổi lũ tiềm năng