Khảo sát kiến thức, thái độ và thực hành của cha mẹ về chống nắng dành cho trẻ
Abstract
Đặt vấn đề: Tia cực tím (UV) là yếu tố nguy cơ quan trọng gây bỏng nắng, lão hoá, ... và ung thư da, trong đó trẻ em là nhóm dễ bị tổn thương nhất. Khảo sát kiến thức, thái độ và thực hành (KAP) của cha mẹ có ý nghĩa thiết thực trong bảo vệ trẻ khỏi tác hại của tia UV.
Mục tiêu: Khảo sát kiến thức, thái độ và thực hành (KAP) của cha mẹ về chống nắng dành cho trẻ và đánh giá một số yếu tố liên quan.
Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu cắt ngang mô tả trên 150 cha mẹ của trẻ từ 0–14 tuổi, đến khám hoặc đưa trẻ đến khám tại bệnh viện Da Liễu Thành phố Hồ Chí Minh từ tháng 12/2024 đến tháng 09/2025.
Kết quả: Có 70% cha mẹ được xếp loại kiến thức đạt (điểm trung bình 5,1 ± 1,7). Phần lớn cha mẹ nhận thức được lợi ích bảo vệ trẻ khỏi tia UV, tuy nhiên 54% lo ngại về nguy cơ và tác dụng phụ và 26% cảm thấy không cần thiết khi sử dụng kem chống nắng cho trẻ. Quần áo dài tay, mũ, bóng râm, tránh nắng từ 10 đến 16 giờ là các phương cách được sử dụng phổ biến, nhưng kem chống nắng (34,7%) và kính râm (69,3%) thì ít được sử dụng hơn. Trong mô hình hồi quy đa biến, kiến thức của cha mẹ chịu ảnh hưởng bởi nghề nghiệp, nơi sống, việc sử dụng kem chống nắng và nguồn thông tin từ tivi, sách báo và gia đình, bạn bè; trong khi hành vi sử dụng kem chống nắng ở trẻ liên quan đến tiền căn bỏng nắng của trẻ, tuổi của trẻ, tiền căn bệnh da của cha mẹ (p <0,05).
Kết luận: 70% cha mẹ có trẻ đến khám tại bệnh viện có xếp loại kiến thức đạt về phòng chống tác hại của tia UV ở trẻ. Các đặc điểm về dịch tễ, tiền căn của cha mẹ và trẻ nhỏ có liên quan rõ rệt đến hành vi thực hiện các biện pháp chống nắng hiệu quả.