Mối liên quan giữa suy yếu và các biến cố ngắn hạn ở bệnh nhân cao tuổi tăng huyết áp
Tóm tắt
Đặt vấn đề: Việc kiểm soát huyết áp ở người cao tuổi thường gặp nhiều thách thức do sự hiện diện của hội chứng suy yếu. Đây là yếu tố nguy cơ độc lập không chỉ cản trở việc đạt mục tiêu huyết áp mà còn liên quan mật thiết đến sự gia tăng các biến cố bất lợi nghiêm trọng.
Mục tiêu: (1) Xác định tỷ lệ suy yếu ở bệnh nhân (BN) cao tuổi tăng huyết áp (THA) và (2) Khảo sát mối liên quan giữa suy yếu và các biến cố ngắn hạn (trầm cảm, té ngã, chóng mặt, hạ huyết áp tư thế) ở đối tượng này.
Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang có theo dõi dọc trên BN THA ≥ 60 tuổi điều trị ngoại trú tại bệnh viện Thống Nhất. Suy yếu được đánh giá bằng thang điểm Edmonton Frail Scale (EFS). Cỡ mẫu được tính toán dựa trên mục tiêu lớn nhất là n=328. Số liệu được xử lý bằng phần mềm SPSS 26, sử dụng kiểm định Chi bình phương/Fisher và hồi quy logistic đa biến.
Kết quả: Nghiên cứu gồm 357 BN, tuổi trung bình 73 ± 8. Tỷ lệ suy yếu theo EFS là 23,2%. Các biến cố ngắn hạn ghi nhận gồm: Chóng mặt (52,6%), Té ngã (32,5%), Hạ huyết áp tư thế (14,9%). Suy yếu làm tăng nguy cơ trầm cảm (OR = 9,61; p <0,001) và các tác dụng phụ của thuốc (OR = 2,51; p <0,001). Phân tích hồi quy đa biến cho thấy suy yếu là yếu tố nguy cơ độc lập (AOR = 2,86; KTC 95%: 1,58 – 5,17) đối với các tác dụng phụ sau khi hiệu chỉnh.
Kết luận: Tỷ lệ suy yếu ở BN cao tuổi THA khá cao (23,2%). Suy yếu có mối liên quan có ý nghĩa thống kê với việc gia tăng nguy cơ trầm cảm và các biến cố bất lợi ngắn hạn.