Nghiên cứu loại hình “Thượng Gia Hạ Kiều” qua trường hợp di tích Cầu Không ở Ninh Bình

Tóm tắt

Bài viết tập trung nghiên cứu loại hình kiến trúc đặc biệt “thượng gia hạ kiều” mang đặc trưng tiêu biểu của trấn Sơn Nam, vừa mang chức năng giao thông, vừa tích hợp kiến trúc - văn hóa - tín ngưỡng, trong đó có di tích Cầu Không (xã Bắc Lý, tỉnh Ninh Bình). Nội dung sách đồng “Khâm ban đồng bài” cho biết cây cầu được vua Lê Thánh Tông xây dựng gồm 21 gian, cột gỗ lim, lợp ngói, giữa cầu có đền thờ thần. Hiện nay tại địa phương còn lưu giữ được sách “Khâm ban đồng bài” (thế kỷ XV), tư liệu ảnh chụp năm 1939 và di vật cột gỗ lim. Vì vậy, việc nghiên cứu giá trị Cầu Không có ý nghĩa quan trọng, làm cơ sở khoa học trong việc phục dựng lại cầu theo kiến trúc ban đầu; đồng thời kết nối với các di tích xung quanh góp phần phát triển du lịch văn hóa - tâm linh tại địa phương.