Cộng đồng - Chủ thể trung tâm trong phát triển công nghiệp văn hóa gắn với bảo tồn di sản và du lịch bền vững ở Ninh Bình
Tóm tắt
Trong bối cảnh công nghiệp văn hóa trở thành động lực phát triển mới, vai trò của cộng đồng địa phương ngày càng được coi trọng trong bảo tồn di sản và phát triển du lịch bền vững. Bài viết làm rõ cơ sở lý luận về cộng đồng với tư cách “chủ thể trung tâm” trong chuỗi giá trị công nghiệp văn hóa – từ bảo tồn, sáng tạo sản phẩm đến hưởng lợi và giám sát khai thác di sản. Trên cơ sở nghiên cứu trường hợp Ninh Bình, bài viết phân tích những đóng góp nổi bật của cộng đồng trong gìn giữ di sản, phát triển nghề thủ công, vận hành du lịch cộng đồng và tham gia chuyển đổi số du lịch. Đồng thời, bài viết chỉ ra các thách thức như thương mại hóa di sản, năng lực cộng đồng còn hạn chế, lợi ích phân phối chưa đồng đều và cơ chế phối hợp Nhà nước – doanh nghiệp – cộng đồng chưa chặt chẽ. Từ đó, bài viết đề xuất nhóm giải pháp nhấn mạnh nâng cao năng lực cộng đồng, mở rộng cơ chế đồng quản lý di sản, hoàn thiện chính sách hỗ trợ và phát triển sản phẩm du lịch văn hóa đặc thù. Nghiên cứu khẳng định phát huy vai trò trung tâm của cộng đồng là điều kiện quyết định để phát triển công nghiệp văn hóa gắn với du lịch bền vững tại Ninh Bình.