Khai thác biển sâu: Mặt trận mới trong cạnh tranh giữa các cường quốc

Tóm tắt

Tóm tắt: Bài viết phân tích khai thác biển sâu như một mặt trận địa chính trị - kinh tế mới trong bối cảnh nhu cầu khoáng sản quan trọng tăng mạnh do chuyển dịch năng lượng và cách mạng công nghiệp 4.0. Trên nền tảng khung pháp lý của UNCLOS và cơ chế ISA, hoạt động thăm dò - khai thác tập trung tại khu vực Clarion ‑ Clipperton ở Thái Bình Dương, nơi các cường quốc và trung cường cạnh tranh tiếp cận nốt đa kim loại, sunfua khối và lớp vỏ giàu cobalt. Bài viết làm rõ vai trò dẫn đầu của Trung Quốc về giấy phép, năng lực công nghệ và mạng lưới thỏa thuận với các quốc đảo, trong khi Mỹ điều chỉnh chính sách, thúc đẩy sắc lệnh hành pháp và doanh nghiệp tư nhân để thu hẹp khoảng cách. Nga, Hàn Quốc, Nhật Bản và Ấn Độ nổi lên như các tác nhân quan trọng, theo đuổi an ninh tài nguyên và vị thế khu vực thông qua đầu tư công nghệ và tham gia ISA. Tác động của khai thác biển sâu được đánh giá theo hai hướng: đối với các nhóm nước (đặc biệt là quốc đảo nhỏ và các nước đang phát triển) và đối với cấu trúc cạnh tranh nước lớn, qua đó nhấn mạnh nhu cầu xây dựng khuôn khổ quản trị đáy biển bao trùm, dựa trên khoa học và bảo đảm lợi ích công bằng.