QUAN ĐIỂM GIẢI THOÁT TRONG TƯ TƯỞNG TUỆ TRUNG THƯỢNG SĨ – NGƯỜI ĐẶT NỀN MÓNG CHO THIỀN PHÁI TRÚC LÂM THỜI TRẦN
Tóm tắt
Trong phạm vi bài viết này, tác giả xem xét quan điểm giải thoát của Tuệ Trung Thượng Sĩ trên hai phương diện: Thứ nhất, trên phương diện nhận thức, Tuệ Trung Thượng Sĩ cho rằng, để đạt được giải thoát, con người phải thấy được bản thể, hay thấy được tâm. Vì bản thể là cái không tướng, không hình, không sinh, không diệt, nên theo ông, muốn nhận thức bản thể đó, con người cần phải gạt bỏ hết tư duy phân tích cũng như kinh nghiệm chủ quan để đạt đến tự do tuyệt đối, giải phóng mình khỏi những ràng buộc của định kiến chủ quan. Khi đó, chủ thể nhận thức đối tượng một cách trọn vẹn, trực tiếp, không thông qua bất kỳ một khâu trung gian nào. Đạt đến trạng thái này là giác ngộ, giải thoát. Thứ hai, trên phương diện nhân sinh, Tuệ Trung Thượng Sĩ khuyên con người thoát khổ bằng cách sống phù hợp với quy luật. Khi sống phù hợp với quy luật tức là đã đạt được giải thoát.