Nghiên cứu tác dụng bảo vệ gan của khúng khéng (Hovenia dulcis Thunb.) thu hái tại tỉnh Cao Bằng

Tóm tắt

Cây khúng khéng (còn gọi là chỉ cụ, vạn thọ) có tên khoa học là Hovenia dulcis Thunb., thuộc họ Táo ta (Rhamnaceae). Bộ phận dùng của dược liệu này là cuống quả và quả. Các nhà khoa học Trung Quốc và Hàn Quốc đã công bố nhiều công trình nghiên cứu công bố về thành phần và tác dụng dược lý của khúng khéng, đặc biệt là tác dụng bảo vệ gan trước các tác nhân gây độc trong các mô hình gây độc gan cấp hoặc mạn. Tại Việt Nam, đến năm 1955 mới phát hiện ra sự có mặt của khúng khéng mọc ở một số tỉnh miền núi Đông Bắc bộ và đến nay có rất ít công trình nghiên cứu về dược liệu này. Bài báo trình bày kết quả đánh giá tác dụng bảo vệ gan của dược liệu khúng khéng thu hái tại tỉnh Cao Bằng, Việt Nam.

Phương pháp nghiên cứu

- Chuẩn bị mẫu dược liệu để thử tác dụng: Tiến hành chiết xuất. Các cắn ethanol (KKC) và cắn phân đoạn ethyl acetat (KKE) được hòa vào nước cất với các nồng độ khác nhau để phù hợp với yêu cầu của thí nghiệm cho chuột uống.

- Phương pháp đánh giá tác dụng bảo vệ gan: Tác dụng bảo vệ gan của KKC và KKE được đánh giá bằng mô hình gây độc gan bởi paracetamol (PAR) trên chuột nhắt trắng. Sử dụng chất đối chiếu dương là silymarin (biệt dược Honymarin).

Kết quả nghiên cứu

            Cao cồn (KKC) và cao phân đoạn ethyl acetat (KKE) chiết từ quả và cuống mang quả khúng khéng ở cả 2 liều thử 200 mg/kg và 500 mg/kg đều có tác dụng bảo vệ gan trên mô hình sử dụng tác nhân gây độc bằng paracetamol thông qua việc làm giảm các chỉ số ALT, AST so với lô mô hình. Cao KKE liều 500 mg/kg làm giảm hàm lượng MDA trong gan so với lô mô hình chỉ dùng paracetamol. Kết quả thu được góp phần chứng minh công dụng bảo vệ gan của khúng khéng trong y học dân gian.