TỶ LỆ TỔN THƯƠNG THẬN CẤP DO THUỐC CẢN QUANG VÀ CÁC YẾU TỐ LIÊN QUAN Ở BỆNH NHÂN ≥ 65 TUỔI MẮC BỆNH THẬN MẠN VÀ HỘI CHỨNG VÀNH CẤP SAU CAN THIỆP MẠCH VÀNH QUA DA
Tóm tắt
Tổn thương thận cấp do thuốc cản quang (CIN) là biến chứng thường gặp sau can thiệp mạch vành qua da, đặc biệt ở bệnh nhân cao tuổi có bệnh thận mạn (CKD) và hội chứng vành cấp (ACS). CIN làm suy giảm chức năng thận, tăng tỷ lệ tử vong và thời gian nằm viện. Tuy nhiên, các dữ liệu nghiên cứu về tỷ lệ mắc và yếu tố liên quan đến CIN ở nhóm bệnh nhân nguy cơ cao này vẫn còn hạn chế. Xác định tỷ lệ và các yếu tố liên quan đến CIN ở bệnh nhân ≥65 tuổi mắc CKD và ACS sau can thiệp mạch vành qua da (PCI). Nghiên cứu mô tả tiến cứu trên 225 bệnh nhân ≥65 tuổi có CKD và ACS, điều trị tại Bệnh viện Thống Nhất (05/2024–05/2025). Bệnh nhân được theo dõi creatinin và eGFR trước và 5 ngày sau PCI. CIN được chẩn đoán khi creatinin tăng ≥25% hoặc ≥0,5 mg/dL so với nền. Các yếu tố nguy cơ được phân tích gồm điểm Mehran, bệnh lý tim mạch nền, huyết động, thiếu máu và lượng thuốc cản quang.Tỷ lệ CIN là 13,8%; cao hơn ở nhóm CKD 4–5 so với CKD 3 (23,3% vs 9,2%; p = 0,004). Nhóm CKD 4–5 có điểm Mehran trung bình cao hơn (15,4 vs 7,31; p = 0,001) và eGFR thấp hơn rõ rệt sau PCI (16,8 vs 46,6 mL/phút/1,73 m2; p < 0,001). Hai bệnh nhân phải lọc máu cấp cứu; tử vong nội viện là 1,8%. Các yếu tố liên quan đến CIN gồm điểm Mehran ≥10, suy tim, thiếu máu, hạ huyết áp và liều thuốc cản quang cao. CIN là biến chứng quan trọng ở bệnh nhân ≥65 tuổi có CKD và ACS, đặc biệt CKD giai đoạn nặng. Đánh giá nguy cơ, tối ưu hóa điều kiện huyết động và kiểm soát liều thuốc cản quang giúp hạn chế biến chứng này.
