PHÉP LIÊN KẾT DÙNG TỪ ĐỒNG NGHĨA VÀ TRÁI NGHĨA TRONG VĂN BẢN TIẾNG VIỆT

Abstract

Trong ngôn ngữ học văn bản, phép liên kết là một trong những phương tiện quan trọng tạo nên
tính mạch lạc. Bên cạnh phép lặp, phép thế, phép nối…, việc sử dụng từ đồng nghĩa và trái nghĩa đóng
vai trò đặc biệt trong việc duy trì và phát triển mạch ý. Phép liên kết bằng từ đồng nghĩa giúp tránh sự
lặp từ đơn điệu, đồng thời mở rộng, bổ sung sắc thái nghĩa cho văn bản. Ngược lại, phép liên kết bằng từ
trái nghĩa thường được vận dụng để nhấn mạnh, đối chiếu và làm nổi bật các khía cạnh khác nhau của
sự vật, hiện tượng. Cả hai hình thức này không chỉ góp phần tăng tính liên kết mà còn nâng cao tính biểu
cảm và sức thuyết phục của văn bản tiếng Việt. Nghiên cứu phép liên kết bằng từ đồng nghĩa và trái nghĩa
giúp người học và người sử dụng tiếng Việt có ý thức hơn trong việc lựa chọn từ ngữ, từ đó cải thiện hiệu
quả giao tiếp và chất lượng diễn đạt.