Vai trò của hoạt động tạo hình đối với sự phát triển của trẻ mầm non

Tóm tắt

Giai đoạn mầm non (0-6 tuổi) là thời kỳ cực kỳ quan trọng cho sự phát triển nền tảng của trẻ. Hoạt động tạo hình bao gồm vẽ, nặn, cắt-xé dán, là phương tiện giáo dục tiềm năng. Bài báo tổng quan hệ thống này nhằm mục tiêu tổng hợp và phân tích các bằng chứng khoa học hiện có về vai trò của hoạt động tạo hình đối với sự phát triển nhận thức, cảm xúc-xã hội, vận động và sáng tạo của trẻ 0-6 tuổi. Phương pháp tổng quan hệ thống được thực hiện theo hướng dẫn PRISMA, với chiến lược tìm kiếm trên các cơ sở dữ liệu chính như ERIC, PsycINFO, Scopus và các nguồn tiếng Việt. Các nghiên cứu được lựa chọn dựa trên tiêu chí xác định trước và được phân tích thông qua phương pháp phân tích chủ đề. Kết quả tổng hợp cho thấy hoạt động tạo hình tác động tích cực và tương hỗ lên tất cả các lĩnh vực phát triển: thúc đẩy tư duy không gian, giải quyết vấn đề (nhận thức); hỗ trợ biểu đạt cảm xúc, xây dựng tự tin và kỹ năng hợp tác (cảm xúc-xã hội); tinh chỉnh kỹ năng vận động tinh và phối hợp tay-mắt (vận động); và nuôi dưỡng mạnh mẽ tư duy phân kỳ, trí tưởng tượng (sáng tạo). Các yếu tố then chốt ảnh hưởng đến hiệu quả bao gồm việc ưu tiên quá trình hơn sản phẩm, môi trường học tập phong phú, và vai trò hỗ trợ, không áp đặt của giáo viên. Nghiên cứu khẳng định vai trò không thể thiếu của hoạt động tạo hình chất lượng cao và đề xuất các hàm ý quan trọng cho thực hành giáo dục mầm non, đào tạo giáo viên và hoạch định chính sách.