TỔNG QUAN VỀ HIỆU SUẤT, THÀNH PHẦN HÓA HỌC VÀ HOẠT TÍNH SINH HỌC CỦA TINH DẦU CHANH TA

Tóm tắt

Chanh ta (Citrus aurantifolia) là loài thực vật thuộc họ Cam (Rutaceae) được trồng rộng rãi ở nhiều nước trên thế giới. Lá và vỏ quả chanh ta có chứa tinh dầu và được sử dụng phổ biến trong ẩm thực và y học cổ truyền với nhiều công dụng trị bệnh. Hiệu suất thu nhận tinh dầu từ lá chanh dao động trong khoảng 0,3 đến 0,8%, và từ vỏ quả chanh dao động trong khoảng 0,5-3,0% so với khối lượng của mẫu vật. Thành phần hóa học chủ yếu trong tinh dầu lá và vỏ quả chanh là limonene, với hàm lượng thay đổi từ 29,7-77,5%. Tinh dầu lá và vỏ quả chanh ta có tác động gây chết, ức chế tăng trưởng, gây kháng ăn, ức chế tiêu hóa, xua đuổi và ngăn chặn đẻ trứng đối với các loài côn trùng. Tinh dầu lá và vỏ quả chanh có tác động kháng mạnh đối với nhiều loài vi khuẩn và nấm, đồng thời biểu hiện các tác động phá vỡ tính toàn vẹn của màng tế bào và gây biến đổi hình thái tế bào lên vi khuẩn và nấm. Tinh dầu lá và vỏ quả chanh có tác động kháng oxi hóa mạnh được đánh giá thông qua khả năng quét gốc tự do DPPH, ABTS, và khả năng bảo vệ β – carotene. Do đó, tinh dầu chanh ta có tiềm năng ứng dụng trong kiểm soát côn trùng, bảo quản nông sản và thực phẩm, kiểm soát các bệnh do vi khuẩn, nấm gây ra ở động vật và con người.