Quản lý lễ hội dân gian dưới góc nhìn Nhân học

Tóm tắt

Từ những hiện tượng lễ hội gây nhiều tranh luận trong thời gian gần đây, đặc biệt là các ý kiến xoay quanh công tác quản lý nhà nước đối với lễ hội, bài viết xem xét lại xu hướng biến đổi của lễ hội và phương thức quản lý lễ hội, qua đó đề xuất một số khuyến nghị đối với công tác quản lý lễ hội hiện nay. Trước thực tiễn lễ hội đang biến đổi với tốc độ nhanh như hiện nay, đã xuất hiện hai luồng ý kiến trái chiều trong dư luận xã hội: (1) cho rằng việc tổ chức và quản lý lễ hội còn lỏng lẻo, thiếu trật tự, làm mai một bản sắc văn hóa dân tộc và gây ra nhiều hệ lụy tiêu cực, do đó cần “cấm”, “dừng” lễ hội hoặc chủ yếu áp dụng các giải pháp tình thế; và (2) coi nhẹ vai trò quản lý của Nhà nước, chủ trương để cộng đồng tự do tổ chức và quản lý lễ hội. Cả hai luồng quan điểm này đều chưa đánh giá đầy đủ và xác đáng thực tiễn lễ hội đương đại. Vì vậy, cần có một cách tiếp cận phù hợp với thực tiễn. Bên cạnh đó, quản lý lễ hội là hoạt động quản lý một lĩnh vực nhạy cảm, đòi hỏi phải có một hệ thống văn bản quy phạm pháp luật đầy đủ, đồng bộ và có hiệu lực nhằm bảo đảm hiệu quả quản lý.